Την ανάγκη άμεσης και ουσιαστικής ενίσχυσης της πυροπροστασίας στα χωριά της Ηπείρου αναδεικνύει με αναλυτική επιστολή της προς τα σωματεία–μέλη της η Πανηπειρωτική Συνομοσπονδία Ελλάδας, κρούοντας τον κώδωνα του κινδύνου ενόψει των επόμενων αντιπυρικών περιόδων.
Η Συνομοσπονδία κάνει λόγο για σοβαρές και διαχρονικές ελλείψεις σε βασικές υποδομές πυρασφάλειας, επισημαίνοντας ότι τα δάση της χώρας και ιδιαίτερα της Ηπείρου παραμένουν εκτεθειμένα απέναντι στον κίνδυνο πυρκαγιών. Όπως υπογραμμίζεται, η εμπειρία της περσινής αντιπυρικής περιόδου ανέδειξε με δραματικό τρόπο τα κενά πρόληψης και ετοιμότητας.
Ελλείψεις σε υποδομές και μέσα
Σύμφωνα με την επιστολή, σε πολλές περιπτώσεις:
- Δεν υπάρχουν οργανωμένες αντιπυρικές ζώνες γύρω από οικισμούς ή οι υπάρχουσες είναι σε κακή κατάσταση.
- Οι υδατοδεξαμενές είτε δεν επαρκούν είτε δεν συντηρούνται συστηματικά.
- Πυροσβεστικοί κρουνοί απουσιάζουν ή είναι εκτός λειτουργίας.
- Το οδικό δίκτυο μεταξύ χωριών είναι προβληματικό, δυσχεραίνοντας την πρόσβαση πυροσβεστικών οχημάτων.
- Δασικές υπηρεσίες λειτουργούν χωρίς επαρκές προσωπικό, ενώ πολλές περιοχές καλύπτονται από απομακρυσμένα και υποστελεχωμένα πυροσβεστικά κλιμάκια.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο γεγονός ότι αρκετοί Δήμοι καλούνται να εφαρμόσουν τον κανονισμό πυροπροστασίας χωρίς να διαθέτουν την αναγκαία προετοιμασία, τεχνική επάρκεια ή προσωπικό για ουσιαστικούς ελέγχους, ακόμη και σε κοινόχρηστους χώρους.
Κόστος και «ατομική ευθύνη»
Η Πανηπειρωτική ασκεί κριτική στη μεταφορά της ευθύνης στους πολίτες μέσω της επίκλησης της «ατομικής ευθύνης», σημειώνοντας ότι οι κάτοικοι, μόνιμοι και απόδημοι, συχνά δεν είναι επαρκώς ενημερωμένοι για τις υποχρεώσεις τους, ενώ το κόστος εκπόνησης τεχνικών εκθέσεων και υλοποίησης μέτρων είναι δυσβάσταχτο.
Τονίζεται επίσης ότι στα ερημωμένα χωριά η έλλειψη εργατικού δυναμικού καθιστά ακόμη και την υλοποίηση βασικών καθαρισμών εξαιρετικά δύσκολη, ενώ οι κλιματολογικές συνθήκες επιβάλλουν επαναλαμβανόμενες παρεμβάσεις κατά τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου.
Τα αιτήματα της Συνομοσπονδίας
Μεταξύ άλλων, η Συνομοσπονδία διεκδικεί:
- Άμεση ενίσχυση των δασικών υπηρεσιών, της Πυροσβεστικής και των Δήμων με προσωπικό και μέσα.
- Εφαρμογή μέτρων πρόληψης σε επίπεδο οικισμών, όπως αντιπυρικές ζώνες, συντήρηση δρόμων διαφυγής, λειτουργικοί κρουνοί και σαφή σχέδια εκκένωσης.
- Εκπόνηση τεχνικών εκθέσεων με 100% επιδότηση από τον κρατικό προϋπολογισμό ή από μηχανικούς του Δημοσίου, καθώς και επιδότηση 50% για τις απαιτούμενες εργασίες.
- Προτεραιότητα στην εφαρμογή μέτρων πυροπροστασίας σε δημόσια κτίρια και χώρους, με ευθύνη του κράτους.
- Αναστολή της εφαρμογής του ισχύοντος κανονισμού και επανασύνταξή του με βάση τις πραγματικές συνθήκες των χωριών.
Ρόλος των αδελφοτήτων
Παράλληλα, η Πανηπειρωτική καλεί τις αδελφότητες και τις ομοσπονδίες των αποδήμων να συμβάλουν στον σχεδιασμό και την υλοποίηση μέτρων πρόληψης, χωρίς όμως – όπως διευκρινίζεται – να υποκαθιστούν τις θεσμικές ευθύνες του κράτους μέσω άμισθης εργασίας που θα καλύπτει επαγγελματικά κενά.
Στο πλαίσιο αυτό, παρατίθεται αναλυτικός κατάλογος βασικών μέτρων πυροπροστασίας για κάθε χωριό, όπως η δημιουργία ή αποψίλωση αντιπυρικής ζώνης περιμετρικά των οικισμών, η εξασφάλιση τοπικού υδροφόρου οχήματος όπου η πρόσβαση της Πυροσβεστικής είναι χρονοβόρα, ο έλεγχος υδροστομίων και εναλλακτικών πηγών υδροληψίας, η συντήρηση δασικών και αγροτικών δρόμων, καθώς και η θεσμοθέτηση χώρων ασφαλούς συγκέντρωσης και σχεδίων διαφυγής.
Η παρέμβαση έρχεται σε μια περίοδο όπου ο προβληματισμός για την επάρκεια της πρόληψης και της κρατικής ετοιμότητας απέναντι στις δασικές πυρκαγιές παραμένει έντονος, με τη Συνομοσπονδία να ζητά σαφείς δεσμεύσεις και ουσιαστικές παρεμβάσεις πριν από την έναρξη της επόμενης αντιπυρικής περιόδου.
